homepageKirundisécurité

Abakozi bo mu gisata cunguruza abantu n’ibintu bakoresheje indege bahagaritse imyiyerekano barimwo

Abakozi bo mu gisata co kwunguruza abantu n’ibintu bakoresheje indege muri Kenya bahagaritse imyiyerekano bari bamazemwo imisi ibiri, baca basubira ku mirimo yabo inyuma y’uko bumvikanye n’Ubushikiranganji bwo gutwara abantu n’ibintu hamwe n’inzego zijejwe indege n’ibibuga vy’indege.

Iyo myerekano y’ukudashima yari yatanguye ku wa 30 Myandagaro 2026, ituma ibikorwa ku bibuga vy’indege bikuru vya Kenya bihagarikwa, harimwo Jomo Kenyatta International Airport (JKIA) i Nairobi. Iyo myiyerekano yatumye kandi ingendo nyinshi z’indege zitangura guteba canke zihagarikwa, bituma ingenzi nyinshi zimara amasaha menshi ku bibuga vy’indege bategereje ingene ingendo zabo zigenda.

Abakozi basubiye ku kazi

Umuryango w’abakozi bo mu gisata c’indege, Kenya Aviation Workers Union (KAWU), wamenyesheje ko uhagaritse imyerekano inyuma y’amasezerano yo gusubira ku kazi yashizweko umukono ku wa kabiri, 1 Nyakanga 2026.

Amasezerano yashizweko umukono hagati ya KAWU, Ubushikiranganji bwo gutwara abantu n’ibintu, Kenya Civil Aviation Authority (KCAA), Kenya Airports Authority (KAA) hamwe n’ishirahamwe ry’indege Jambojet. Abakozi basabwe gusubira ku buzi bwabo ubwo nyene kugira ibikorwa ku bibuga vy’indege bisubire ku murongo.

Ni ibiki vyatumye abakozi bigaragamvya?

Abakozi bari bafise ibibazo bitandukanye bijanye n’imishahara, amasezerano y’akazi hamwe n’imigenderanire itari myiza hagati y’amashirahamwe n’umuryango ubaserukira.

Kimwe mu bibazo nyamukuru cari amasezerano rusangi y’akazi (Collective Bargaining Agreement – CBA) hagati ya KAWU na KCAA, yari maze igihe atarasubirwamwo. Abakozi basaba ko ibiganiro bijanye n’ayo masezerano bisubira gutangura kugira ngo habeho umwumvikano ku bijanye n’imishahara n’ibindi bigize akazi kabo.

Hari kandi ikibazo c’amahera y’ubuserukizi bw’umuryango w’abakozi (agency fees) yari abikiwe n’ikigo kijejwe ibibuga vy’indege muri Kenya (KAA). Amasezerano mashasha ategekanya ko ayo mafaranga ahabwa KAWU ata yandi mananiza.

Abakozi kandi bari bafise amatati na Jambojet ku bijanye no kwemera ku mugaragaro KAWU nk’umuryango ubaserukira. Ico kibazo kiracari imbere y’ubutungane, kandi impande zose zemeye kwubahiriza ingingo izofatwa n’urukiko.

Amasezerano mashasha ategekanya iki?

Mu masezerano yo gusubira ku kazi, KAWU na KCAA bemeye gusubira ubwo nyene mu biganiro vyerekeye CBA nshasha. KCAA na yo yiyemeje kwubahiriza no gushira mu ngiro ivyumvikanwako muri ivyo biganiro.

Ku bijanye n’imishahara, ibiganiro bizokurikiza amabwirizwa mashasha yashizweho na Salaries and Remuneration Commission (SRC).

Ikindi ciyemejwe ni uko abakozi bitavye imyiyerekano batazohanwa, gutotezwa canke guhanwa kubera uruhara bagize muri iyo myiyerakano.

Ibibuga vy’indege vyari vyagize ingorane

Iyo myiyerekano yagize ingaruka ku bikorwa ku bibuga vy’indege bine,arivyo:

– Jomo Kenyatta International Airport (JKIA) i Nairobi;

– Moi International Airport;

– Eldoret International Airport;

– Kisumu International Airport.

JKIA ni kimwe mu bibuga vy’indege bihambaye cane muri Afrika y’Ubuseruko, kikaba gihuza Kenya n’ibindi bihugu vyo muri Afrika hamwe n’ibindi bice vy’isi. Kubera uko, guhagarara kw’ibikorwa vyaco kwagize ingaruka no ku ngendo zo mu karere.

Ingendo ziriko ziragaruka ku murongo

Naho abakozi basubiye ku kazi, ingendo z’indege ntizisubira ku murongo 100% ubwo nyene, kubera ko hari indege zari zaratevye canke zarahagaritswe mu misi ibiri iheze.

Ishirahamwe Kenya Airways ryamenyesheje abagenzi ko bashobora kubandanya bahura n’ubudindire mu ngendo mu gihe ibigo vy’indege biriko birakuraho ibibazo vyasizwe n’iyo myigaragamvyo. Abagenzi basabwe kugenzura uko ingendo zabo zimeze imbere yo kuja ku kibuga c’indege.

Ingorane z’abakozi ziracariho

Naho amasezerano yo gusubira ku kazi yatumye imyigaragamvyo ihagarara, ibibazo vyatumye abakozi bigaragambya ntibirarangira vyose. Ibiganiro ku masezerano rusangi y’akazi, imishahara, amafaranga y’umuryango w’abakozi hamwe n’ikibazo co kumenyekanisha KAWU muri Jambojet biracategerezwa gukurikiranwa.

Abategetsi ba Kenya bavuga ko bashaka ko ibikorwa vy’igisata c’indege biguma ku murongo, kuko ibibuga vy’indege vya Kenya, cane cane JKIA, ari ingenzi ku bijanye n’ingendo, ubudandaji n’ubutunzi bw’igihugu hamwe n’akarere ka Afurika y’Ubuseruko.

Inkuru iracashobora gukurikiranwa uko ibikorwa ku bibuga vy’indege bisubira ku murongo no uko ibiganiro hagati ya KAWU n’inzego za leta bizogenda.

What's your reaction?

Related Posts

WP Radio
WP Radio
OFFLINE LIVE